Patiënten minder mondig in zorggesprek dan aangenomen

Uit een vijftig jaar durende analyse van Nivel blijkt dat patiënten minder mondig zijn in gesprekken met zorgverleners dan vaak wordt gedacht.

Geschreven door CitoZorg Redactie — gepubliceerd op 2026-08-19.

AMSTERDAM, Nederland — Patiënten blijken in de spreekkamer minder mondig te zijn dan vaak wordt aangenomen. Dit blijkt uit een analyse van de Nivel Databank Communicatie in de Gezondheidszorg, die al vijftig jaar loopt en 18.000 opnames van gesprekken tussen zorgverleners en patiënten omvat.

Ondanks een betere toegang tot informatie en een grotere nadruk op eigen regie, stellen patiënten relatief weinig vragen en brengen zij zorgen of voorkeuren niet altijd uit zichzelf naar voren. Deze bevindingen benadrukken het belang van goede communicatie in de zorg, vooral gezien de toenemende vergrijzing, complexere zorgvragen, aandacht voor passende zorg en digitale toepassingen.

Communicatie in de spreekkamer

De analyse toont ook aan dat verschillen in communicatie tussen mannelijke en vrouwelijke zorgverleners zijn afgenomen. Daarnaast is gebleken dat de computer tijdens consulten niet alleen wordt gebruikt voor verslaglegging, maar ook invloed heeft op de communicatie tussen zorgverlener en patiënt. Deze inzichten zijn van belang voor de evaluatie van beleidsmaatregelen, de ontwikkeling van onderwijs en trainingen voor zorgverleners, en de verbetering van de kwaliteit van zorg.

Prof. dr. Sandra van Dulmen, projectleider bij Nivel, benadrukt het fundamentele belang van effectieve communicatie. "Goede communicatie is geen vanzelfsprekendheid, maar wel een voorwaarde voor goede zorg," stelt Van Dulmen. Zij voegt toe: "Juist door echte consulten in de spreekkamer door de tijd heen te observeren, kunnen we zien wat er goed gaat en waar nog winst te behalen is."

De bevindingen van Nivel zijn relevant voor professionals in de eerstelijnszorg, waar effectieve communicatie cruciaal is voor een optimale patiëntenzorg.

Bron: Skipr (https://www.skipr.nl/nieuws/patienten-minder-mondig-in-gesprek-met-zorgverlener-dan-gedacht/)

Onderwerpen: communicatie, patiënt, zorgverlener, eerstelijnszorg, Nivel